ProPublica ezali ebongiseli ya bansango oyo ezali koluka matomba te, oyo epesameli kolukaluka ndenge oyo bato basalelaka bokonzi na ndenge ya mabe. Inscrivez-vous po ozua liboso masolo na biso ya minene.
Tozali naino kopesa lapolo. Ozali na ba informations na ndenge nini biloko oyo elongolamaki ekotisama na liste ya exemption ya tarif? Okoki kokutana na Robert Faturechi ya Signal na 213-271-7217.
Nsima na président Donald Trump kosakola kosala ba tarifs ya sika na ebandeli ya sanza eye, Maison Blanche ebimisi liste ya biloko koleka 1.000 oyo ekolongolama na misolo miye.
Moko ya biloko oyo ezali na liste yango ezali polyéthylène téréphthalate, oyo eyebani mingi na nkombo résine PET, plastique thermoplastique oyo basalelaka mpo na kosala milangi ya plastiki.
Eyebani te mpo na nini société yango elongolamaki na etumbu, mpe ata bakonzi ya industrie bayebi te nini esalaki etumbu yango.
Kasi boponi na ye ezali elonga mpo na mosali milangi ya Coca-Cola Reyes Holdings, moko na ba sociétés privées ya minene na Etats-Unis, oyo ezali ya bandeko mibale baye bapesaki ba millions ya ba dollars na ba causes républicaines. Société eye euti kozwa société ya lobbying oyo ekangami makasi na administration ya Trump mpo na ko défendre ba tarifs na yango, elobi mikanda.
Eyebani te soki lobbying ya compagnie e jouaki rôle na demande ya renoncer. Reyes Holdings mpe ba lobbyistes na yango bayanolaki mbala moko te na mituna ya ProPublica. Maison Blanche mpe eboyaki kopesa makanisi na yango, kasi basusu baye bazali kotombola industrie balobi ete administration eboyaki bosenga ya bolongoli.
Kokɔtisama oyo elimbolami te ya ba résines na liste yango ezali komonisa ndenge oyo mosala ya guvɛrnema ya États-Unis ya kotya misolo ezali opaque. Bato ya ntina batikali na molili mpo na nini biloko mosusu ezali na misolo mpe misusu ezali te. Ndimbola ya polele ezali te mpo na mbongwana ya ba taux ya tarif. Bakonzi ya administration bapesaki sango oyo ezali na bokeseni mpo na ba tarifs to baboyi kaka koyanola na mituna nyonso.
Kozanga polele na mosala yango ebimisi mitungisi epai ya bato ya mayele na makambo ya mombongo ete ba sociétés oyo ezali na boyokani na politiki ekoki kozwa bolongoli mpako nsima ya baporte ya kokangama.
“Ekoki kozala kanyaka, kasi ekoki mpe kozala incompétence,” lobbyiste moko oyo azali kosala na politique ya tarif alobaki mpo na kokotisa résine PET na ba tarifs. “Na bosembo nyonso, esalemaki mbangumbangu mpenza na boye ete nayebi kutu te nani akendaki na Maison Blanche mpo na kolobela liste yango elongo na bato nyonso.”
Na tango ya administration ya yambo ya Trump, ezalaki na processus officiel mpo na koluka ba exemptions tarifaires. Ba sociétés etindaki bankama ya ba nkoto ya ba demandes koloba ete esengeli kolongolama na ba tarifs na biloko na bango. Ba demandes esalemaki public mpo ete ba mécaniques ya processus ya fixation ya tarif ezala malamu mingi. Transparence wana epesaki nzela na ba académiciens na sima ko analyser ba nkoto ya ba demandes mpe ko déterminer que ba donateurs politiques républicains bazalaki plus susceptibles ya kozua exemptions.
Na mandat ya mibale ya Trump, ata mpo na sik’oyo, ezali na processus officiel te mpo na kosenga lisungi ya tarif. Bakonzi ya mombongo mpe bato oyo basalaka lobbying basalaka nsima ya baporte oyo ekangami. Likita ya bakambi ya zulunalo Wall Street Journal na pɔsɔ eleki ebengaki “kozanga polele ya mosala” oyo ekokani na “ndɔtɔ oyo euti na mabwaku ya Washington.”
Mobeko ya exécutif oyo esakoli officiellement ba tarifs ya sika ya Trump ekosala ete pene na bikolo binso ezala na tarif ya base ya 10%, na ba exemptions oyo elimbolami mingi lokola biloko na secteur ya pharmaceutique, semi-conducteurs, zamba, cuivre, minerais critiques, mpe énergie. Liste moko oyo ezali elongo na yango elobeli na bozindo biloko ya sikisiki oyo ekolongolama.
Kasi, botaleli ya liste oyo ProPublica esalaki emonisaki ete biloko mingi ekɔtaki te na biteni wana ya minene to ekɔtaki ata moke te, nzokande biloko mosusu oyo ekɔtaki mpenza na biteni yango etikalaki te.
Ndakisa, liste ya ba exemptions ya Maison Blanche etali mitindo mingi ya amiante, oyo mingi mingi etalelami te lokola minerais ya critique mpe emonani te ete ekweyi na moko ya ba catégories ya exemption. Minérale oyo epesaka cancer etalelami mingi mingi lokola ya ntina te mpo na bokengi ya ekolo to na nkita ya Etats-Unis kasi esalelamaka kaka mpo na kosala chlore, kasi Agence ya bobateli zinga zinga ya administration ya Biden epekisaki boyei ya biloko yango na mboka mopaya na mobu moleki. Bokonzi ya Trump epesi likanisi ete ekoki kozongisa nsima mwa bipekiseli ya eleko ya Biden.
Molobeli ya Conseil américain ya chimie, lingomba ya ba industries oyo ezalaki liboso kotɛmɛla epekiseli yango mpo ekoki kosala mombongo ya chlore mabe, alobi ete etuluku yango esalaki te ete amiante elongolama na misolo yango mpe eyebi te mpo na nini ekɔtisamaki. (Ba sociétés mibale ya minene ya chlore elakisaki mpe te na ba formulaire na bango ya divulgation que basalaki lobbying mpo na ba tarifs.)
Biloko mosusu oyo ezali na liste oyo elongolami te kasi ezali na likama mingi te ezali na kati ya corail, ba coquillages, mpe mikuwa ya mbisi (biteni ya mbisi oyo ekoki kosalelama lokola biloko oyo ebakisaka bilei mpo na banyama ya ndako).
Résine PET pe ekweyi na ata moko te ya ba catégories ya exemption. Bato ya mayele balobi ete mbala mosusu guvɛrnema etalelaka yango lokola eloko oyo esalaka nguya mpo biloko oyo basalelaka na yango euti na petrole. Kasi biloko mosusu oyo ekokisaka mibeko ya nse ndenge moko ekɔtisami te.
”Tokamwaki lokola bato nyonso,” elobaki bongo Ralph Wasami, mokambi ya ebongiseli moko (PET Resin Association), etuluku moko ya mombongo mpo na mombongo ya PET. Alobi résine yango ekweyi te na catégorie ya exemption soki emballage ya biloko wana ekotisami te.
Mikanda mimonisi ete na trimestre ya minei ya mobu moleki, pene na ntango Trump alongaki maponami, mosali milangi ya Coca-Cola Reyes Holdings azwaki na mosala Ballard Partners mpo na kosala lobbying mpo na kozwa misolo. Na trimestre ya yambo ya mobu moye, pene na tango ya bokonzi ya Trump, ba dossiers elakisi ete Ballard abandaki kosala lobbying na Département ya commerce, oyo etie politique ya commerce, mpo na ba tarifs.
Firme eye ekomi esika ya kokende mpo na ba entreprises oyo ezali koluka kosala na administration ya Trump. Esali lobbying mpo na société ya Trump ye moko, Organisation Trump, mpe basali na yango bazali na bakonzi ya likolo ya administration lokola procureur général Pam Bondi mpe chef d’état-major Susie Wiles. Mobandisi ya firme eye, Brian Ballard, azali mosali mingi ya kozwa mosolo na Trump oyo Politico ebengi “lobbyiste oyo azali na bopusi mingi na Washington ya Trump.” Azali moko na ba lobbyistes mibale na cabinet oyo basalaki lobbying mpo na ba tarifs na Reyes Holdings, kolanda ba dossiers ya divulgation fédérale.
Chris na Jude Reyes, bandeko ba milliardaires oyo bazali sima ya Reyes Holdings, bazali mpe na boyokani makasi na politiki. Mikanda ya bopanzi sango ya misolo ya campagne elakisi ete atako bapesaki makabo na ba candidats misusu ya ba démocrates, mingi ya ba contributions politiques na bango ekeyi na ba républicains. Nsima na elonga ya yambo ya Trump, babengisaki Chris Reyes na Mar-a-Lago mpo na kokutana na Trump na miso.
Exemption ya résine ya PET ezali kaka lipamboli te mpo na Reyes Holdings, kasi ezali mpe lipamboli mpo na ba sociétés mosusu oyo esombaka résine mpo na kosala milangi, mpe lisusu ba sociétés ya masanga oyo esalelaka yango. Na ebandeli ya mobu moye, mokambi ya Coca-Cola alobi ete société ekobongola na milangi ya plastique mingi liboso ya ba tarifs ya sika na aluminium. Mwango wana ekoki kolonga te soki ba tarifs ya sika ebɛti mpe na ba thermoplastiques. Ba dossiers ya bopanzi sango elakisi ete société eye esalaki mpe lobbying na Congrès mpo na kotelemela ba tarifs na mobu oyo, kasi mikanda miye mizali koyebisa na bozindo te politiki nini, mpe société eyanolaki te na mituna ya ProPublica. (Coca-Cola emeki kokutana na Trump, kopesa pene na 250.000 $ mpo na botiyami na ye na ebonga, mpe mokambi na yango apesaki Trump molangi ya Diet Coke oyo esalemi na moto ye moko, soda oyo alingaka mingi.)
Secteur mosusu oyo esalaki relativement bien na oyo etali soulagement na ba tarifs oyo euti kosalema ezali agriculture, oyo etali ba ingrédients ya ba pesticides na ba engrais ebele.
Fédération américaine de bureau ya bilanga, etuluku moko ya lobbying ya bilanga, euti kotya analize moko na site Internet na yango kokumisaka exemptions ya ndambo ya gazon mpe kobenga exemptions ya gazon mpe potasse “milende makasi ya bibongiseli ya bilanga lokola Fédération américaine ya Bureau ya bilanga” mpe “litatoli ya efficacité ya mongongo ya lisanga ya basali bilanga mpe ya ba ranchours.”
Ezali na biloko mosusu mingi oyo eyaka na mboka mopaya oyo ekweyi te na kati ya lolenge moko te oyo elongolami mpako, kasi ekoki kokweya na kati ya biteni oyo elongolami mpako soki elimbolami na monene.
Ndakisa moko ezali sucralose oyo basali na mayele ya kopesa elɛngi. Kokɔtisa yango ekopesa matomba mingi na bakompanyi oyo esalelaka biloko yango na bilei mpe masanga. Kasi basalelaka mpe ntango mosusu sucralose na bankisi mpo na kosala ete ezala elengi mingi. Eyebani te soki Maison Blanche endimaki kokotisa yango mpo na bolongolami ya bangi to mpo na ntina mosusu.
Ba catégories ya minene oyo ezuaki ba exemptions ezalaki libosoliboso ba industries oyo gouvernement ya Etats-Unis ezalaki kosala enquête mpo na ba tarifs possibles futurs sous autorité na yango ya ko imposer ba tarifs mpo na kobatela sécurité nationale.
Lisolo oyo owuti kotanga esalemaki na ba lecteurs na biso. Tozali na elikya ete ekofula bino mpo na kosunga ProPublica mpo ete tokoka kokoba kosala journalisme ya bolukiluki oyo ebimisaka nguya, ebimisaka bosolo, mpe etambwisaka mbongwana ya solo.
ProPublica ezali salle ya ba sango oyo ezali koluka litomba te oyo epesameli na journalisme sans partisan, oyo esalemi na ba faits oyo epesaka pouvoir responsable. Tobandisamaki na 2008 mpo na koyanola na bokiti ya bopesi sango ya bolukiluki. Tolekisi mibu koleka 15 mpo na kobimisa polele bozangi bosembo, kanyaka, mpe kosalela bokonzi na ndenge ya mabe — mosala oyo ezali malembe, ya ntalo mingi, mpe ya ntina mingi mpo na demokrasi na biso koleka liboso. Molongi ya Prix Pulitzer mbala nsambo, tokambaki mbongwana na baguvernema ya l’Etat mpe ya ba localités, ba entreprises, ba institutions, mpe mingi mosusu, nzokande tozali kobatela intérêt public na centre ya rapportage na biso.
Ba enjeux ezali likolo koleka liboso. Kobanda na ethiques na gouvernement tii na santé ya kobota tii na crise climatique mpe koleka, ProPublica ezali na ba lignes ya liboso ya masolo oyo ezali na ntina mingi. Likabo na bino ekosalisa biso tózongisa biyano na baoyo bazali na bokonzi mpe tóbatela bosolo na esika oyo tokoki kozwa yango.
Sangisa basungi koleka 80.000 na ekolo mobimba mpo na kobunda na journalisme ya bolukiluki mpo ete ekoka koyebisa, kofula, mpe kozala na bopusi ya koumela. Matondo mingi mpo na kosala ete mosala oyo ezala likoki.
Bokutana na ngai na nzela ya email to chaîne sécurisée mpo na kopesa sango na ntina ya gouvernement fédéral mpe mombongo ya Trump.
ProPublica ekotala mingi makambo maye masengeli likebi mingi na mandat ya mibale ya Donald Trump. Tala mwa makambo oyo bapanzi sango na biso bakotala mingi — mpe lolenge nini kokende epai na bango na bozangi likama.
Yekola makambo mingi na ntina ya ekipi na biso ya bapanzi sango. Tokokoba kokabola bisika ya botali lokola sango ekokola.
Nazali kolobela makambo ya bokolongono mpe ya zinga zinga mpe bibongiseli oyo etambwisaka yango, bakisa mpe Agence ya bobateli zinga zinga.
Nazali kolobela makambo ya bosembo mpe ya État de droit, na ndakisa Departema ya Justice, ba avocats ya États-Unis, mpe batribinale.
Nazali kosala makambo ya ndako mpe ya transport, bakisa mpe ba sociétés oyo ezali kosala na ba secteurs wana mpe ba régulateurs oyo batalaka yango.
Soki ozali na toli to lisolo moko ya sikisiki te, tozali kaka na mposa ya lisalisi na yo. Inscrivez-vous po ozala membre ya Réseau fédéral na biso ya ba ressources ya ba travailleurs pona ko contacter biso tango nionso.
Ba experts oyo batalaki code ya ProPublica bamonaki ebele ya ba fautes ya kotungisa na système oyo epesi mwinda na lolenge nini administration ya Trump ezali kopesa nzela na intelligence artificielle mpo na ko diriger ba coupes na ba services critiques.
Ba enregistrements oyo CNN ezuaki emonisi que mosali moko na Département ya Efficacité ya gouvernement oyo azali na expérience médicale te asalelaki AI mpo na koyeba ba contrats nini ya VA asengeli kosilisa. Moto moko ya mayele alobaki boye: “AI ezalaki mpenza esaleli ya mabe.
Thomas Fugate, oyo abimaki kaka mbula moko na iniversite mpe azalaki na eksperiansi te mpo na kobatela ekólo, azalaki mosali ya Departema ya Sécurité intérieure oyo azalaki kotambwisa esika ya liboso ya guvɛrnema mpo na kobundisa bato oyo bazalaki kolekisa ndelo na mobulu.
Ba attaques ya président na ba efforts ya diversité elongoli ba carrières ya basali ya gouvernement oyo batángá mingi — atako misala misusu babungisaki ezalaki directement lien te na ba initiatives nionso ya DEI.
Engebene mikanda ya Departema ya Sécurité intérieure, bakonzi bayebaki ete koleka katikati ya bato 238 oyo babenganamaki na mboka bazalaki na dossier ya mbeba te na Etats-Unis mpe babukaki kaka mibeko ya immigration.
Micah Rosenberg, Mokambi ya ProPublica; Perla Treviso, ProPublica mpe zulunalo moko (The Texas Tribune); Melissa Sanchez mpe Gabriel Sandoval, na kompanyi moko (ProPublica); Ronna Riskes, bolukiluki ya boyokani ya batomboki; Adrian Gonzalez, Ba chasseurs ya ba sango ya lokuta, 30 mai 2025, 5:00 AM CST
Lokola Maison Blanche ebongoli basali mpe misolo uta na misala ya kobundisa terrorisme kino na bobengani bato ebele, ba états ebundaki mpo na kobatela milende ya kobundisa terrorisme oyo Washington esungaki kala. Litomba ezalaki ndenge ya kosala yango biteni biteni oyo etikalaki bisika mingi kozanga libateli.
Thomas Fugate, oyo abimaki kaka mbula moko na iniversite mpe azalaki na eksperiansi te mpo na kobatela ekólo, azalaki mosali ya Departema ya Sécurité intérieure oyo azalaki kotambwisa esika ya liboso ya guvɛrnema mpo na kobundisa bato oyo bazalaki kolekisa ndelo na mobulu.
Ba enregistrements oyo CNN ezuaki emonisi que mosali moko na Département ya Efficacité ya gouvernement oyo azali na expérience médicale te asalelaki AI mpo na koyeba ba contrats nini ya VA asengeli kosilisa. Moto moko ya mayele alobaki boye: “AI ezalaki mpenza esaleli ya mabe.
Atako makambo ya nsɔni, bolukiluki, mpe kosalela komitangola lokola etumbu mpo na bana, Richard L. Bean atikali mokambi ya esika oyo bakangami bana mike oyo ezali na nkombo na ye.
Paige Pfleger, WPLN/Nashville Radio publique, mpe Mariam Elba, ProPublica, 7 Yuni 2025, na ngonga ya 5:00 ya ntongo ET